Pogadaj z obcym!

Porady...czyli jak uczyć się efektywniej

Odkryj swój sposób nauki
Każdy z nas uczy się na różne sposoby - najpowszechniejszym jest podział na wzrokowców, słuchowców i kinestetyków. Większość z nas, metodą prób i błędów, odkryła już swój styl uczenia się, jeśli jednak nadal zastanawiasz się, który ze stylów dominuje w Tobie, rozwiąż jeden z testów dostępnych online (na przykład http://www.pearson.pl/nextmove/Test-na-style-uczenia-sie). Wiedza na temat tego jak nasz mózg uczy się najefektywniej jest niejednokrotnie kluczem do sukcesu. Wzrokowcy skorzystają najbardziej z zapisywania słów na kartkach, przepisywania pewnych informacji, tworzenia map myśli czy też utrwalania nowego słownictwa za pomocą obrazów i ilustracji. Słuchowcy z pewnością w każdej wolnej chwili powinni korzystać z wszelkiego rodzaju nagrań, np. z listami słownictwa a na wyższych poziomach z audiobooków. Dla słuchowców doskonałą formą nauki są także piosenki obcojęzyczne czy też własne „wyśpiewywanie" nowych słówek - ważne by powtarzany materiał był powtarzany na głos. Kinestetycy (czuciowcy) najlepiej uczą się wykorzystując ruch. Ucząc się słówek starajmy się przedstawić ich sens prostym gestem jednocześnie powtarzając dane słowo. W nauce wykorzystujmy także konkretne przedmioty -warto wziąć do ręki przedmiot, który dane słowo opisuje, powtórzyć kilka razy owe słowo, tak aby skojarzyło się one nam z danym przedmiotem. Ucząc się słownictwa, które można wyrazić za pomocą zmysłów pomocne okaże się posmakowanie, powąchanie, dotknięcie przedmiotów posiadających określone cechy czy właściwości.


Istota kontekstu

Kontekst. Kontekst zmienia wszystko. Z tego właśnie powodu nauka pojedynczych słówek wyrwanych właśnie z odpowiadającego im kontekstu może nas w przyszłości bardzo ograniczać. Prostym przykładem niech będzie „leg" (noga) -słówko łatwe i oczywiste jednak już kontekst idiomu „pull sb.'s leg" nie oznacza nakazu pociągania czyjejś nogi lecz fakt nabierania i strojenia sobie żartów z kogoś. Co więcej, ucząc się nowego słówka warto poświęcić chwilę i sprawdzić inne jego znaczenia - początkowo może to wydawać się męczące ale z pewnością opłaci się w przyszłości.

Wyobraźnia czyli jak zapamiętywać
Nasz mózg zapamiętuje dużo lepiej jeśli kodowana informacja może być przedstawiona w postaci obrazu. Warto zatem zmusić naszą wyobraźnię by w procesie uczenia się nowego słownictwa wyszukiwała słowa brzmiące lub wyglądające podobnie (zarówno z zasobów języka polskiego jak i znanych nam już słów angielskich) a następnie tworzyła z nimi żywe obrazy. Dobre skojarzenia cechują się kilkoma elementami: powinny być możliwie najbardziej szczegółowo „zobaczone" w wyobraźni, w miarę możliwości powinny być wzmocnione odbiorem przez nasze zmysły. Idealne skojarzenie powinno także zawierać ruch, tak, by było jak najbardziej dynamiczne. Kolejnym elementem skutecznego kojarzenia jest jego nietypowość - im dziwniejszy czy zabawniejszy będzie taki nasz prywatny „słówkowy" filmik tym lepiej, gdyż wtedy nasz mózg kojarzy i zapamiętuje dużo efektywniej. W końcu to MY SAMI odgrywamy istotną rolę w skojarzeniach; dobrze zatem jeśli możemy odtworzyć je z perspektywy JA, jeśli sami pojawiamy się w centrum naszego skojarzenia.
Podsumowując dobre skojarzenie to takie w którym pojawiają się: napis (graficzne przedstawienie poznawanego słowa), dźwięk, obraz, ruch, odczucia zmysłowe i my sami.

Nowoczesne technologie idealną pomocą
Ucząc się języków obcych konieczny jest ogromny zakres pracy własnej. Same zajęcia nie zawsze będą w stanie zaspokoić wszystkie nasze językowe potrzeby - kluczem jest coś tak prozaicznego jak... słownik. Coraz mniej osób korzysta już ze słowników w formie książkowej, słowniki online skutecznie wypierają bowiem tradycyjny szelest wertowanych stron słowników papierowych. Ma to oczywiście wiele zalet. Przede wszystkim mamy do nich dostęp zawsze i wszędzie. Po drugie bez najmniejszego problemu możemy usłyszeć poprawną wymowę konkretnego słowa. Istotne jest jednak to, abyśmy starali się korzystać ze słowników dwujęzycznych. Wymaga to oczywiście większego zaangażowania z naszej strony jednak odczytując wyjaśnienia w słownikach dwujęzycznych, w podświadomy i bezbolesny sposób kodujemy dodatkowe informacje takie jak konstrukcje zdań z danym terminem, przykłady jego użycia czy też wyraz pokrewne. Internet to również skarbnica niezliczonych ilości innych materiałów, z których możemy korzystać, dotyczących zarówno ćwiczeń leksykalnych jak i gramatycznych. Warto również zainteresować się autentycznymi teksami pisanymi i materiałami audio, które dostępne są na różnych poziomach zaawansowania.

Baza...już jest.
Niezwykle rzadko zdarza się, żeby uczeń rozpoczynający naukę miał rzeczywiście zerową wiedzę. Już sam fakt przenikania się kultur sprawia, że słownictwo różnych języków pojawia się w naszym języku ojczystym. Co więcej w różnych językach możemy odnaleźć słowa o podobnym brzmieniu i znaczeniu co znane nam słownictwo języka polskiego lub innego poznanego przez nas języka obcego. Z zatem arsenał wiedzy jaką już posiadamy, informacji, do których możemy się odwołać jest ogromy... a więc korzystajmy z niego i uczmy się, uczmy i uczmy.

Różnorodność
Nuda jest zazwyczaj pierwszoplanowym zabójcą efektywnego procesu uczenia się. Czasy w których żyjemy dają nam tak dużo możliwości nauki, że marnotrawstwem jest z nich nie korzystać. Podarujmy sobie zatem sami możliwość zanurzenia się w języku obcym, zaangażujmy się w naukę w 100 procentach. Niech wszystkie nasze zmysły pomagają nam w nauce - dzięki temu będziemy mogli doświadczać języka na wiele różnych sposobów. Dbajmy o to, aby nasz umysł miał zapewnioną różnorodność - oprócz czytania angielskich tekstów, regularnie oglądajmy filmy i programy w języku obcym. Może czas rozbudzić w sobie zamiłowanie do śpiewania w języku obcym? Pozwoli nam to nie tylko łatwo zapamiętać słownictwo użyte w zdaniach ale także opanować prawidłową wymowę. Pamiętajmy jednak i o tym, że nauka języka powinna być osadzona w kulturze kraju, którego język przyswajamy. Z tego właśnie powodu warto poznać kuchnię, mentalność narodu czy znanych twórców wywodzących się z danego kraju. Możliwości jest naprawdę wiele a więc do dzieła!

Systematyczność
„Repetitio mater studiorum est" - ta łacińska sentencja jest podsumowaniem kolejnej wskazówki związanej ze skuteczną nauką języków obcych. W najprostszych słowach oznacza ona, że powtarzanie jest matką nauki. Najlepszym rozwiązaniem jest zaplanowanie częstych jednak niezbyt długich powtórek. Dużo skuteczniejsze okazują właśnie powtórki serwowane w mniejszych, bardziej jakościowych, dawkach niż długie, lecz rzadkie sesje powtórkowe, które w konsekwencji mogą okazać się zbyt obciążające i przytłaczające.

Popełniaj błędy!
Większość uczących się obawia się popełniać błędy. Zdarza się, że unikają wypowiadania się właśnie po to, by błędów nie popełnić. Często musimy popełnić dany błąd kilkadziesiąt razy, zanim opanujemy daną strukturę lub zagadnienie. Jednak to właśnie błędy i ich świadomość są kluczem do sukcesu - nie popełniając błędów, proces nauczania nie ma miejsca. Nasze wypowiedzi, zwłaszcza w początkowych etapach nauki nie muszą być idealne, rozumienie innych osób nie musi także oznaczać zrozumienia każdego z wypowiadanych słów. Ważne, abyśmy się nie zniechęcali i nieustannie podejmowali wysiłek w celu komunikowania się.

Motywacja
Mówiąc o motywacji warto zdać sobie sprawę z tego, że motywację dzieli się na dwie typy -zewnętrzną i wewnętrzną. W przypadku motywacji zewnętrznej nasze działania zawsze warunkowane są uzyskaniem spodziewanej nagrody lub uznania -może to być dobra ocena w szkole, pochwała szefa, szansa na podwyżkę. Motywacja zewnętrzna uznawana jest zazwyczaj za słabszą, gdyż łatwo może ulec zmianie gdy zmieniają się warunki zewnętrzne. Motywacja wewnętrzna jest niezależna od nagród - samodzielnie dążymy do wyznaczonego celu i podsycamy ambicję. W przypadku motywacji wewnętrznej nauka sama w sobie jest dla ucznia nagrodą i niesie satysfakcję ponieważ daje możliwość poznania czegoś nowego i interesującego. Pielęgnowanie motywacji wewnętrznej staje się zatem jednym z najważniejszych elementów warunkujących sukces w nauce.